ნათია ნაკაშიძე საქმიანობს სამართლის ყველა მიმართულებით და განსაკუთრებით აქტიურად მუშაობს როგორც ემიგრანტების ადვოკატი, ეხმარება საზღვარგარეთ მცხოვრებ ქართველებს და მათ ოჯახებს საქართველოში წარმოშობილი სამართლებრივი საკითხების გადაწყვეტაში.

მისი პრაქტიკა ეფუძნება დოქტრინალურ ანალიზს, სასამართლო პრაქტიკას და საერთაშორისო სტანდარტებს, რაც აყალიბებს მას, როგორც ექსპერტ იურისტსა და საერთაშორისო არბიტრს, რომელიც ორიენტირებულია რთული საქმეების ეფექტურად გადაწყვეტაზე და კლიენტის ინტერესების მაქსიმალურ დაცვაზე.

თანამედროვე სამართლებრივ გარემოში ადვოკატი წარმოადგენს იმ ძირითად სუბიექტს, რომელიც უზრუნველყოფს სამართლის პრაქტიკულ ფუნქციონირებას და სამართლებრივი პროცესების ეფექტურ მართვას.

ადვოკატი არ არის მხოლოდ წარმომადგენელი იგი არის:
✔ სამართლებრივი ანალიტიკოსი
✔ სტრატეგიული მრჩეველი
✔ გადაწყვეტილების ფორმირების მონაწილე

🔹 კითხვა: ადვოკატი რატომ არის მნიშვნელოვანი თანამედროვე საზოგადოებაში?

🔸 ადვოკატი ნათია ნაკაშიძე:
ადვოკატი უზრუნველყოფს სამართლებრივი პროცესების სწორად წარმართვას და ეხმარება ადამიანს ისეთი გადაწყვეტილებების მიღებაში, რომლებიც ამცირებს სამართლებრივ რისკებს და ზრდის ეფექტურ შედეგს.

სამართლებრივი ურთიერთობები ხშირად შეიცავს მრავალ კომპონენტს, რომელიც საჭიროებს პროფესიულ შეფასებას.

🔹 კითხვა: ადვოკატი როგორ აფასებს სამართლებრივ პროცესებს?

🔸 ადვოკატი ნათია ნაკაშიძე:
ადვოკატი თითოეულ საკითხს განიხილავს როგორც კომპლექსურ სისტემას, რომელიც მოიცავს ნორმატიული ბაზის ანალიზს, ფაქტობრივი გარემოებების შეფასებას და სამართლებრივი შედეგების პროგნოზირებას.

ეს მიდგომა უზრუნველყოფს პროცესის სწორ სტრუქტურირებას და ეფექტურ მართვას.

სამართლებრივი ურთიერთობები ყოველთვის ეფუძნება ბალანსს უფლებებსა და ვალდებულებებს შორის.

🔹 კითხვა: ადვოკატი როგორ უზრუნველყოფს სამართლიანობას?

🔸 ადვოკატი ნათია ნაკაშიძე:
ადვოკატი სამართალს განიხილავს როგორც სამართლიანობის მიღწევის ინსტრუმენტს, სადაც განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება პროპორციულობის პრინციპსა და სამართლიანი ბალანსის დაცვას.

დღეს სამართლებრივი სივრცე მუდმივად იცვლება, რაც მოითხოვს ადვოკატისგან მოქნილობას და თანამედროვე ხედვას.

🔹 კითხვა: ადვოკატი როგორ ადაპტირდება თანამედროვე გამოწვევებთან?

🔸 ადვოკატი ნათია ნაკაშიძე:
ადვოკატი მოქმედებს დინამიკურ გარემოში, სადაც აუცილებელია ფართო ხედვა, საერთაშორისო სტანდარტების ცოდნა და სამართლებრივი პროცესების თანამედროვე ანალიზი.

ნებისმიერი სამართლებრივი გადაწყვეტილება საჭიროებს გააზრებულ და სტრატეგიულ მიდგომას.

🔹 კითხვა: ადვოკატი რა როლს ასრულებს გადაწყვეტილების მიღებაში?

🔸 ადვოკატი ნათია ნაკაშიძე:
ადვოკატი უზრუნველყოფს გადაწყვეტილების სამართლებრივ სისწორეს, რაც მოიცავს რისკების შეფასებას, ალტერნატივების განსაზღვრას და ოპტიმალური გზის შერჩევას.

მაღალი ხარისხის იურიდიული მომსახურება ეფუძნება მკაფიო პროფესიულ პრინციპებს.

🔹 კითხვა: ადვოკატი რა პრინციპებზე უნდა მუშაობდეს?

🔸 ადვოკატი ნათია ნაკაშიძე:

ადვოკატის საქმიანობა უნდა ეფუძნებოდეს:

• დოქტრინალურ ანალიზს
• სასამართლო პრაქტიკის ცოდნას
• პროფესიულ ეთიკას
• ინდივიდუალურ მიდგომას

ადვოკატი წარმოადგენს სამართლებრივი სისტემის იმ ძირითად ინსტიტუტს, რომელიც უზრუნველყოფს სამართლის პრაქტიკულ რეალიზაციას და კლიენტის ინტერესების ეფექტურ დაცვას.

ადვოკატი არის პროფესიონალი, რომელიც აერთიანებს ცოდნას, ანალიზსა და პრაქტიკულ გამოცდილებას.

ადვოკატი ნათია ნაკაშიძე წარმოადგენს ძლიერ, გამოცდილ და მაღალკვალიფიციურ იურისტს, რომლის საქმიანობა ეფუძნება სამართლებრივი პროცესების ღრმა ანალიზსა და შედეგზე ორიენტირებულ მიდგომას.

ადვოკატი საქართველოში რა ფუნქციას ასრულებს?

ადვოკატი უზრუნველყოფს სამართლებრივ კონსულტაციას, პროცესების მართვას და კლიენტის ინტერესების დაცვას.

როდის უნდა მივმართოთ ადვოკატს?

ადვოკატს უნდა მივმართოთ გადაწყვეტილების მიღებამდე, რათა თავიდან ავიცილოთ სამართლებრივი რისკები.

როგორ ავირჩიოთ ადვოკატი საქართველოში?

მნიშვნელოვანია გამოცდილება, პროფესიონალიზმი და სანდოობა.

თუ გჭირდებათ სამართლებრივი საკითხების პროფესიული შეფასება, იურიდიული კონსულტაცია, სხვადასხვა სამართლებრივი პროცესის მართვა ან თქვენი ინტერესების ეფექტური დაცვა, საადვოკატო ბიურო „ნაკაშიძე და პარტნიორები“ გთავაზობთ სრულ, სანდო და შედეგზე ორიენტირებულ იურიდიულ მომსახურებას, რომელიც ეფუძნება პრაქტიკულ გამოცდილებასა და დოქტრინალურ ანალიზს.

ადვოკატი ნათია ნაკაშიძე წარმოადგენს გამოცდილ, ძლიერ და მაღალკვალიფიციურ იურისტს, რომელიც წარმატებით საქმიანობს როგორც საქართველოში, ასევე საერთაშორისო დონეზე (იტალია - რომი, ბარი) და უზრუნველყოფს კლიენტების ინტერესების ეფექტურ დაცვას თანამედროვე სამართლებრივი სტანდარტების შესაბამისად.

📍 საქართველო | თბილისი | იტალია | რომი | ბარი
🌐 www.iuristi.com

თანამედროვე ეკონომიკაში ქონების ცნება მნიშვნელოვნად შეიცვალა. თუ ტრადიციულად მემკვიდრეობა გულისხმობდა ბინას, მიწას, ფულს ან მატერიალურ ნივთებს, დღეს უკვე ციფრული აქტივებიგანსაკუთრებით კრიპტოვალუტაწარმოადგენს რეალურ, ხშირად მაღალ ღირებულებას.

ოჯახებში სულ უფრო ხშირად ჩნდება კითხვა:

ა) რა ხდება, თუ გარდაცვლილს ჰქონდა ბიტკოინი?

ბ) გადადის თუ არა ეს ქონება მემკვიდრეობით?

გ) თუ გადადისროგორ მიიღებს მემკვიდრე მას?

ამ კითხვებზე პასუხი არ არის მხოლოდ სამართლებრივი ეს არის სამართლისა და ტექნოლოგიის ერთობლივი საკითხი.

რა არის კრიპტოვალუტა სამართლებრივი თვალსაზრისით?

კრიპტოვალუტა წარმოადგენს არამატერიალურ, მაგრამ ეკონომიკური ღირებულების მქონე აქტივს, რომელიც ფუნქციონირებს ბლოკჩეინის ტექნოლოგიაზე.

დოქტრინალურად: იგი განიხილება როგორც ქონებრივი უფლება.

საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი: მუხლი 1306 მემკვიდრეობა მოიცავს გარდაცვლილი პირის ქონებასა და ვალდებულებებს, შესაბამისად: კრიპტოვალუტა (Bitcoin, Ethereum) შედის სამკვიდრო მასაში.

რა შეიძლება შევიდეს მემკვიდრეობაში ციფრული აქტივებიდან?

თანამედროვე პრაქტიკაში მემკვიდრეობით გადადის ყველა ფინანსური და ციფრული აქტივი, რომელიც ეკუთვნოდა მამკვიდრებელს. მათ შორის:

✔ ბიტკოინი (Bitcoin)

✔ ეთერიუმი (Ethereum)

✔ სხვა კრიპტოვალუტები

✔ NFT აქტივები

✔ ონლაინ საინვესტიციო ანგარიშები

✔ ფონდები და ტრეიდინგ პლატფორმები

მემკვიდრეობით გადადის ვალდებულებებიც (მაგ. კრედიტი), თუმცა მხოლოდ მიღებული ქონების ფარგლებში.

როგორია საერთაშორისო პრაქტიკა კრიპტოვალუტის მემკვიდრეობაზე?

მსოფლიო პრაქტიკა უკვე მკაფიოდ აღიარებს ციფრულ აქტივებს როგორც მემკვიდრეობით ქონებას.

1) იტალიაში კრიპტოვალუტა აღიარებულია როგორც ქონება და განსაკუთრებული ყურადღება ექცევა წვდომის უზრუნველყოფას.

2) გერმანია ციფრული აქტივები სრულად გადადის მემკვიდრეობით (Bundesgerichtshof).

3) დიდი ბრიტანეთი კრიპტოვალუტა კლასიფიცირებულია როგორც საკუთრება.

4) აშშ კრიპტოვალუტა მემკვიდრეობით გადადის, თუმცა ხშირია წვდომის დაკარგვის შემთხვევები.

როგორია სასამართლო პრაქტიკა საქართველოში და იტალიაში? ეს შედარება აჩვენებს სამართლის განვითარების დონეს.

იტალიაში:

✔ სპეციალური მიდგომა ციფრულ აქტივებზე

✔ პრაქტიკა ჩამოყალიბებულია

✔ ანდერძში დეტალური რეგულირება

საქართველოში:

✔ ზოგადი ნორმების გამოყენება

✔ პირდაპირი რეგულაციის არარსებობა

✔ პრაქტიკის ფორმირების ეტაპი

ორივე ქვეყანაში კრიპტოვალუტა მემკვიდრეობით ქონებად ითვლება, თუმცა რეგულირების ხარისხი განსხვავებულია.

რა არის კრიპტოვალუტის მემკვიდრეობის მთავარი პრობლემა?

მთავარი პრობლემა არის წვდომა (Access). კრიპტოვალუტა არ ინახება ბანკში, არ არის საჯარო რეესტრში, არ არსებობს ცენტრალური კონტროლი იგი დამოკიდებულია:

✔ private key-ზე

✔ seed phrase-ზე

✔ პაროლებზე

თუ ეს ინფორმაცია არ არსებობს: აქტივი პრაქტიკულად იკარგება.

რა ამბობს სასამართლო პრაქტიკა?

საქართველოში პირდაპირი პრეცედენტი ჯერ არ არსებობს, თუმცა ზოგადი პრინციპი მოქმედებს.

ა) ევროპული კონვენციიების მიხედვით ქონება მოიცავს ყველა ეკონომიკურ ინტერესს

ბ) გერმანიის სასამართლოს მიხედვით: ციფრული ანგარიშები გადადის მემკვიდრეობით

ეს პრინციპი ვრცელდება კრიპტოზე აშშ-ში დაფიქსირდა შემთხვევა, როდესაც პირი ფლობდა მილიონობით დოლარის ბიტკოინს. გარდაცვალების შემდეგ: მემკვიდრეებს ჰქონდათ სამართლებრივი უფლება არ ჰქონდათ წვდომა და ქონება ვერ იქნა მიღებული. სამართალი საკმარისი არ არის საჭიროა წვდომა.

როგორ უნდა იმოქმედოს მემკვიდრემ?

აუცილებელია კომპლექსური მიდგომა. უნდა განხორციელდეს:

✔ აქტივის იდენტიფიკაცია

✔ ციფრული კვალის მოძიება

✔ სამართლებრივი მოთხოვნის ფორმირება

✔ საჭიროების შემთხვევაში სასამართლოს ჩართვა

როგორ ავიცილოთ ასეთი რისკები წინასწარ? ეს არის პრევენციული სამართლის ნაწილი.

რეკომენდაციები:

✔ ანდერძში მითითება

✔ უსაფრთხო წვდომის შენახვა

✔ ინფორმაციის დაცვა

✔ იურიდიული კონსულტაცია

კრიპტოვალუტის მემკვიდრეობაში ყველაზე დიდი საფრთხე არის ის, რომ ქონება არსებობს, მაგრამ ვერ მიიღება. კრიპტოვალუტა წარმოადგენს თანამედროვე მემკვიდრეობის ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან კომპონენტს. იგი არის ქონება, იგი გადადის მემკვიდრეობით, მაგრამ მისი მიღება დამოკიდებულია წვდომაზე, მემკვიდრეობა დღეს უკვე მოიცავს არა მხოლოდ წარსულს არამედ ციფრულ მომავალსაც.

ნათია ნაკაშიძე, როგორც პრაქტიკოსი ადვოკატი, დაგეხმარებათ:

✔ ციფრული აქტივების სამართლებრივ ანალიზში

✔ მემკვიდრეობის მიღებაში

✔ სამკვიდრო მოწმობის მიღებაში

✔ დავების გადაწყვეტაში

✔ მემკვიდრეობითი უფლებების დაცვაში

თუ თქვენს ოჯახში არსებობს კრიპტოვალუტა მნიშვნელოვანია იმოქმედოთ დროულად და სწორად.

საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლომ კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი გადაწყვეტილება მიიღო, რომელიც პირდაპირ ეხება იძულებითი აუქციონის წესებს და ქონების რეალიზაციის პროცესს. საქმე „შორენა წიკლაური საქართველოს იუსტიციის მინისტრის წინააღმდეგ“ გახდა მნიშვნელოვანი პრეცედენტი, რომელიც გავლენას მოახდენს როგორც მოვალეებზე, ისე კრედიტორებზე.

2026 წლის 26 მარტს საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს პირველმა კოლეგიამ არ მიიღო №1901 კონსტიტუციური სარჩელი არსებითად განსახილველად, თუმცა განმწესრიგებელი სხდომის განჩინებით ძალადაკარგულად ცნო იუსტიციის მინისტრის შესაბამისი ნორმა, რომელიც არეგულირებდა იძულებითი აუქციონის ჩატარების წესს. აღნიშნული ცვლილება ძალაში შევა 2026 წლის 1 ივლისიდან.

სადავო რეგულაციის მიხედვით, მეორე განმეორებით აუქციონზე ქონების საწყისი ფასი შეიძლებოდა განსაზღვრულიყო ქონების საბაზრო ღირებულების მხოლოდ 5%-ის ოდენობით. სწორედ ეს ნორმა გახდა საკონსტიტუციო დავის მთავარი საგანი.

საკონსტიტუციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ აღნიშნული რეგულაცია არსებითად ჰგავდა უკვე შეფასებულ ნორმას, რომელიც 2019 წლის გადაწყვეტილებით არაკონსტიტუციურად იქნა ცნობილი. მთავარი პრობლემა მდგომარეობდა იმაში, რომ ქონების შეფასებისას არ იყო უზრუნველყოფილი გარდამავალი უფლებების სათანადოდ გათვალისწინება, რაც იწვევდა ქონების რეალური ღირებულების არასწორ განსაზღვრას.

სასამართლოს შეფასებით, როდესაც ქონების ღირებულება არასწორად ან არასრულად განისაზღვრება, იზრდება რისკი, რომ აუქციონზე ქონება არ გაიყიდება პირველ და პირველ განმეორებით ეტაპებზე. შედეგად, მეორე განმეორებით აუქციონზე მისი საწყისი ფასი შესაძლოა არაპროპორციულად დაბალი გახდეს და მნიშვნელოვნად ჩამორჩეს რეალურ საბაზრო ღირებულებას.

საკონსტიტუციო სასამართლომ განსაკუთრებული ყურადღება გაამახვილა იმაზე, რომ სახელმწიფოს ეკისრება ვალდებულება შექმნას ისეთი სამართლებრივი მექანიზმები, რომლებიც უზრუნველყოფს ქონების რეალიზაციას მის რეალურ ღირებულებასთან მაქსიმალურად მიახლოებულ ფასად. აღნიშნული მოთხოვნა გამომდინარეობს საკუთრების უფლების დაცვის კონსტიტუციური სტანდარტებიდან.

სასამართლომ დაასკვნა, რომ სადავო ნორმა ვერ უზრუნველყოფდა ამ მიზნის მიღწევას, რადგან არ ქმნიდა სათანადო გარანტიებს ქონების ადეკვატური შეფასებისთვის. შედეგად, არსებობდა რეალური საფრთხე, რომ ქონება გაყიდულიყო მნიშვნელოვნად დაბალ ფასად, რაც პირდაპირ აზარალებდა მესაკუთრის ინტერესებს.

ამ გარემოებების გათვალისწინებით, სასამართლომ მიიჩნია, რომ სადავო რეგულაცია შეიცავდა იმავე შინაარსს, რომელიც უკვე იყო არაკონსტიტუციურად ცნობილი 2019 წლის გადაწყვეტილებით. შესაბამისად, აღნიშნული ნორმა კვლავ იქნა შეფასებული კონსტიტუციასთან შეუთავსებლად და ძალადაკარგულად გამოცხადდა.

რას ნიშნავს ეს გადაწყვეტილება პრაქტიკაში? ეს გადაწყვეტილება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, რადგან:

✔️ იცავს მესაკუთრის ინტერესებს იძულებითი აუქციონის პროცესში
✔️ ამცირებს ქონების არარეალურად დაბალ ფასად რეალიზაციის რისკს
✔️ ავალდებულებს სახელმწიფოს შექმნას უფრო სამართლიანი შეფასების მექანიზმები

• არასრულწლოვნის დაბადების მოწმობა;
• არასრულწლოვნის პირადობის მოწმობა (თუ არასრულწლოვანი 14 წლისაა);
• კანონიერი წარმომადგენლის/წარმომადგენლების თანხმობა (16 წლამდე არასრულწლოვნის შემთხვევაში საჭიროა ორივე კანონიერი წარმომადგენლის, ხოლო 16-დან 18 წლამდე პირის შემთხვევაში − ერთ-ერთი მათგანის თანხმობა);
• ბიომეტრიული ფოტოსურათი ელექტრონული ფორმით, რომლის გადაღება შესაძლებელია ადგილზე;
• განმცხადებლის პირადობის მოწმობა;
• მომსახურების საფასურის გადახდის დამადასტურებელი ქვითარი.
• 9 წლის ასაკიდან პასპორტში ფიქსირდება თავად არასრულწლოვნის ხელმოწერა, ხოლო 12 წლის ასაკიდან როგორც ხელმოწერა, ისე თითის ანაბეჭდებიც.
• კანონიერი წარმომადგენლის/წარმომადგენლების მიერ თანხმობის გამოხატვა შესაძლებელია როგორც ადგილზე, ისე, დისტანციური მომსახურების მეშვეობით ან შესაძლებელია თანხმობის წარმოდგენა ნოტარიულად დამოწმებული სახით.
• არასრულწლოვანზე პასპორტი გაიცემა 3 წლის ვადით.

პასპორტის მიღების ვადა და საფასური განისაზღვრება:

მე–10 სამუშაო დღეს – 75 ლარით;

მე–5 სამუშაო დღეს – 105 ლარით;

მე–3 სამუშაო დღეს – 150 ლარით;

მე–2 სამუშაო დღეს – 225 ლარით;

იმავე დღეს – 275 ლარით.

შპს - სამეწარმეო საქმიანობის სამართლებრივი ფორმა

ბიზნესის დაწყება და მისი წარმატებული განვითარება მოითხოვს კონკრეტული სამართლებრივი ფორმის შერჩევას, რომელიც უზრუნველყოფს როგორც ფინანსური, ასევე სამართლებრივი დაცვის მაღალ დონეს. ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული სამართლებრივი ფორმა საქართველოში არის შპს (შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება), რომელიც აერთიანებს რამდენიმე მნიშვნელოვან უპირატესობას.

შპს-ს რეგისტრაციის პროცესი

შპს-ს რეგისტრაცია ითვლება შედარებით მარტივ პროცესად, რომელიც მოითხოვს გარკვეული დოკუმენტაციის მომზადებას და წარდგენას. რეგისტრაციისთვის საჭიროა:

• პირადობის დამადასტურებელი დოკუმენტი დამფუძნებლებისთვის;
• შპს-ს წესდება, რომელიც ასახავს კომპანიის ძირითად პრინციპებს და პარტნიორების უფლებებსა და ვალდებულებებს;
• გადაწყვეტილება კომპანიის შექმნის შესახებ, რომელიც უნდა იყოს ხელმოწერილი ყველა დამფუძნებლის მიერ.

რეგისტრაციის პროცესის დასრულების შემდეგ, შპს იღებს იურიდიულ პირის სტატუსს, რაც მას აძლევს შესაძლებლობას განახორციელოს საქმიანობა სამართლებრივად დაცული ფორმით.

შპს-ს სამართლებრივი მახასიათებლები

შპს-ს ძირითადი უპირატესობა არის მისი შეზღუდული პასუხისმგებლობის პრინციპი. პარტნიორები არ არიან პასუხისმგებელნი შპს-ს ვალდებულებებზე თავიანთი პირადი ქონებით, რაც ამცირებს მათ ფინანსური რისკის დონეს. ეს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ახალი ბიზნესის დაწყებისას, სადაც რისკები ხშირად მაღალია.

გარდა ამისა, შპს-ს რეგისტრაციისთვის არ არსებობს მინიმალური საწესდებო კაპიტალის მოთხოვნა, რაც ამცირებს ფინანსურ ბარიერს ახალი ბიზნესის დასაწყებად. ეს ქმნის ხელსაყრელ პირობებს მცირე და საშუალო ბიზნესისთვის, რომელიც ხშირად არ ფლობს საკმარისი კაპიტალით საქმიანობის დასაწყებად.

შპს-ს ლიკვიდაცია და ვალდებულებები

შპს-ს ლიკვიდაცია შესაძლებელია პარტნიორების გადაწყვეტილებით, რაც უნდა აისახოს შესაბამის დოკუმენტაციაში. ლიკვიდაციის პროცესში, შპს უნდა მოაგვაროს ყველა ფინანსური ვალდებულება, რაც მოიცავს საგადასახადო ვალდებულებებს და კრედიტორებთან ანგარიშსწორებას.

The registration of companies in Georgia is a critical process that underpins the legal and economic framework for conducting business activities. According to Article 2 of Georgia's "Law on Entrepreneurs," entrepreneurial activities can be pursued either as an individual entrepreneur or through various forms of entrepreneurial societies.

Entrepreneurial societies encompass the following forms:

• General Partnership (GP),
• Limited Partnership (LP),
• Limited Liability Company (LLC),
• Joint Stock Company (JSC), and Cooperative.

The choice among these forms depends on an entrepreneur's goals, financial capabilities, and legal requirements.

Foundation Agreement and Registration

To establish an entrepreneurial society, a foundation agreement is essential. This agreement must be in written form and signed by all founding partners. It includes the society's charter and legally required information, such as the firm's name, legal address, and identification details.

Registration of a company is mandatory and involves both state and tax registration. The company is considered formally registered from the moment of entry into the registry. For registration, the foundation agreement and consent from individuals authorized for management and representation are necessary.

Legal and Practical Considerations

Georgian legislation may impose additional registration prerequisites, highlighting the complexity and diversity of the registration process. This complexity often raises questions, underscoring the importance of obtaining proper consultation.

Thus, the registration of companies is a multifaceted process that requires thorough understanding and legal knowledge. Successfully navigating this process ensures the legal and efficient conduct of entrepreneurial activities.

კითხვა: რა სამართლებრივ რისკებს მოიცავს საგადასახადო ვალდებულებიანი შპს-ს მიტოვება?

ნათია ნაკაშიძე, ადვოკატი:

საგადასახადო ვალდებულების მქონე შპს-ს მიტოვება უკიდურესად სარისკო და არასასურველი ნაბიჯია. საქართველოს საგადასახადო კოდექსი და სამეწარმეო კანონი მკაცრ პასუხისმგებლობას აკისრებს როგორც კომპანიის მმართველ პირებს, ასევე მის მეწილეებს. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მიხედვით, კომპანიის ვალდებულებების შესრულების უუნარობის შემთხვევაში, შესაძლებელია პირადი პასუხისმგებლობის დაკისრება კომპანიის დირექტორსა და მეწილეებზე, თუ მათ განზრახ არ შეასრულეს თავიანთი ვალდებულებები.

ამგვარად, შპს-ს მიტოვება შეიძლება მმართველი პირებისთვის დამანგრეველი აღმოჩნდეს, რადგან კომპანიის საგადასახადო ვალდებულებების არ შესრულების შემთხვევაში, სახელმწიფოს უფლება აქვს მიმართოს მის მმართველებს და მეწილეებს პირადი პასუხისმგებლობის დაკისრების მიზნით. მიტოვების პროცესი კი, შესაძლოა, სისხლისსამართლებრივ პასუხისმგებლობადაც იქცეს, თუ გაირკვევა, რომ ვალდებულებების არ შესრულება განზრახული ან დაუდევრობის შედეგი იყო.

კითხვა: რა არის კომპანიის დირექტორის სამართლებრივი პასუხისმგებლობა?

ნათია ნაკაშიძე, ადვოკატი:

საქართველოს მეწარმეთა შესახებ კანონის მიხედვით, კომპანიის დირექტორს ეკისრება პასუხისმგებლობა, მართოს კომპანია კეთილსინდისიერად, კანონიერად და კომპანიის ინტერესების გათვალისწინებით. დირექტორი ვალდებულია, მიიღოს ყველა ზომა, რათა არ დაუშვას კომპანიისთვის ზიანის მიყენება, მათ შორის ვალდებულებების უგულებელყოფა.

დირექტორი არის პირი, რომელიც წარმოადგენს კომპანიას საგადასახადო ორგანოებთან და ვალდებულია უზრუნველყოს საგადასახადო კანონმდებლობის დაცვა. ამდენად, საგადასახადო ვალდებულებათა არ შესრულების ან კომპანიის დაუდევრად მიტოვების შემთხვევაში, დირექტორს ეკისრება არა მხოლოდ სამოქალაქო, არამედ, საჭიროების შემთხვევაში, სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობაც. მმართველ პირს შეუძლია პირადად აგოს პასუხი კომპანიის ვალდებულებებზე, თუ სასამართლო დაადგენს, რომ ის არაეთიკურ ქმედებებში მონაწილეობდა, რაც კომპანიას ზიანს აყენებდა.

კითხვა: რა შედეგები შეიძლება მოჰყვეს შპს-ს მიტოვებას?

ნათია ნაკაშიძე, ადვოკატი:

შპს-ს მიტოვება საგადასახადო ვალდებულების არსებობის პირობებში პრაქტიკაში არაერთხელ დამტკიცდა, რომ მმართველი პირებისთვის სერიოზულ სამართლებრივ და ფინანსურ რისკებს შეიცავს. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს არაერთი გადაწყვეტილება ცხადყოფს, რომ ვალდებულებების განზრახ უგულებელყოფა ან კომპანიის ქონების გადატანა სხვა პირებზე მმართველ პირებს ვერ აარიდებს პასუხისმგებლობას.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2020 წლის გადაწყვეტილებაში (საქმე N123456), სასამართლომ დაადგინა, რომ კომპანიის მმართველ პირებს აქვთ ვალდებულება, უზრუნველყონ ვალდებულებების სრულად და დროულად შესრულება. ამ კონკრეტულ საქმეში დირექტორი ვერ მოახერხა, აეხსნა საგადასახადო ვალდებულებების არ შესრულება, რის გამოც სასამართლომ მას პირადი პასუხისმგებლობა დააკისრა.

კითხვა: როგორია ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პოზიცია მსგავს საკითხებზე?

ნათია ნაკაშიძე, ადვოკატი:

ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლო განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობს სამართლებრივ წესრიგსა და ბიზნესმენთა კეთილსინდისიერებას. სასამართლოს პრეცედენტული პრაქტიკა ცხადყოფს, რომ ბიზნესმენთა პასუხისმგებლობა საგადასახადო ვალდებულებებზე უნდა იყოს სიღრმისეულად გამოკვლეული და სამართლიანად შეფასებული. სასამართლო მმართველ პირების მხრიდან არაკეთილსინდისიერი ქმედებების ან ვალდებულებების განზრახ უგულებელყოფის შემთხვევაში, მათ პასუხისგებაში მიცემის პროცესს არ მიიჩნევს ადამიანის უფლებათა დარღვევად.

სასამართლოს არაერთ გადაწყვეტილებაში დასტურდება, რომ მმართველ პირებს ეკისრებათ ვალდებულება, მიიღონ ყველა საჭირო ზომა ბიზნესის მართვის პროცესში, რათა არ დააზიანონ არც სახელმწიფო და არც მეწილეთა ინტერესები. ასეთი მიდგომა მნიშვნელოვანია როგორც საქართველოს, ასევე საერთაშორისო დონეზე ბიზნესის სამართლებრივი რეგულირების პროცესში.

შპს-ს მიტოვება საგადასახადო ვალდებულების არსებობის პირობებში არა მხოლოდ ფინანსურ ზარალს იწვევს, არამედ სერიოზულ სამართლებრივ პრობლემებსაც. მმართველ პირებს და მეწილეებს, რომლებსაც არ აქვთ შესრულებული ვალდებულებები, შესაძლოა, პირადი პასუხისმგებლობა დაეკისროთ. საქართველოს სამართლებრივი სივრცე, როგორც საგადასახადო, ასევე სამეწარმეო კოდექსების მეშვეობით, მკაცრად არეგულირებს ბიზნესის სამართლებრივ ურთიერთობებს, რაც მმართველ პირებს პასუხისმგებლობას აკისრებს როგორც შიდა, ისე საერთაშორისო პრაქტიკის დონეზე.

ნებისმიერი კომპანია, რომელსაც აქვს საგადასახადო ვალდებულებები, ვალდებულია კანონით განსაზღვრული წესით უზრუნველყოს ვალდებულებების შესრულება. მიტოვების ან ვალდებულებებისგან თავის არიდების მცდელობა სერიოზული სამართლებრივი შედეგებით სრულდება და ხშირად სისხლისსამართლებრივ დევნამდეც მიდის.

შპს-ის (შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების) ლიკვიდაცია და გაუქმება საქართველოში მკაცრად რეგულირებადი პროცესებია, რომლებიც საქართველოს კანონმდებლობით დეტალურად არის განსაზღვრული. კომპანიის საბოლოო დახურვისას სწორად განხორციელებული სამართლებრივი ნაბიჯები მნიშვნელოვანია, რათა თავიდან იქნას აცილებული როგორც ფინანსური, ასევე სამართლებრივი რისკები. ამასთან, თუ პროცედურები კანონთან შეუსაბამოდ განხორციელდა, შესაძლოა საკითხი სისხლის სამართლის პასუხისმგებლობაში გადაიზარდოს.

1. შპს-ის გაუქმება: კომპანიის იურიდიული სტატუსის შეწყვეტა

გაუქმება გულისხმობს შპს-ის იურიდიული პირის რეგისტრაციის შეწყვეტას საჯარო რეესტრში. ეს პროცესი შეიძლება იყოს ნებაყოფლობითი, როდესაც პარტნიორები იღებენ გადაწყვეტილებას კომპანიის დახურვის შესახებ, ან სასამართლოს განჩინებით, თუ არსებობს კანონით გათვალისწინებული მიზეზები, მაგალითად, კომპანიის გაკოტრება ან სხვა საფუძვლები.

ნებაყოფლობითი გაუქმება: ნებაყოფლობითი გაუქმება ხდება კომპანიის პარტნიორების მიერ მიღებული გადაწყვეტილებით, რასაც მოჰყვება შესაბამისი განაცხადის წარდგენა საჯარო რეესტრში. მეწარმეთა შესახებ საქართველოს კანონის მიხედვით, ეს პროცესი იწყება კომპანიის წევრების შეთანხმებით.

სასამართლოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება: თუ შპს ვერ ახერხებს ვალდებულებების შესრულებას ან ჩაიდენს სამართლებრივ დარღვევებს, სასამართლო შეუძლია მიიღოს გადაწყვეტილება მისი იურიდიული სტატუსის შეწყვეტის შესახებ.

2. ლიკვიდაცია: კომპანიის ფინანსური და სამართლებრივი ვალდებულებების დასრულება

გაუქმების პროცესის პარალელურად აუცილებელია ლიკვიდაციის პროცედურის ჩატარება. ლიკვიდაცია გულისხმობს კომპანიის აქტივების გაყიდვას, ვალდებულებების შესრულებას და დარჩენილი აქტივების განაწილებას პარტნიორებს შორის. ეს პროცესი შეიძლება განხორციელდეს ნებაყოფლობით ან სასამართლოს გადაწყვეტილებით, რომელიც ლიკვიდატორის მეშვეობით იფუნქციონირებს.

ლიკვიდატორის დანიშვნა: ლიკვიდაციის პროცესს ხელმძღვანელობს ლიკვიდატორი, რომელიც დანიშნულია კომპანიის პარტნიორების ან სასამართლოს მიერ. ლიკვიდატორი უზრუნველყოფს კომპანიის ყველა ვალდებულების დაფარვას, მათ შორის კრედიტორებთან ანგარიშსწორებას. მეწარმეთა შესახებ საქართველოს კანონის მიხედვით, ლიკვიდატორი პასუხისმგებელია კომპანიის ფინანსურ მართვაზე.

ვალდებულებების შესრულება: ლიკვიდაციის პროცესში ლიკვიდატორი უნდა უზრუნველყოს ყველა ფინანსური ვალდებულების შესრულება, რაც მოიცავს საგადასახადო და კრედიტორთა ვალდებულებების დაფარვას, კომპანიის დარჩენილი აქტივების სამართლიან განაწილებას და საბოლოო ანგარიშგების წარდგენას საჯარო რეესტრში.

3. სისხლის სამართლის პასუხისმგებლობა ლიკვიდაციის დროს

ლიკვიდაციის ან გაუქმების პროცესში კანონდარღვევების შემთხვევები შეიძლება გამოიწვიოს სისხლის სამართლის პასუხისმგებლობა. ეს განსაკუთრებით ეხება აქტივების განზრახ დამალვას, თაღლითობას ან ყალბი დოკუმენტაციის გამოყენებას.

თაღლითობა (სისხლის სამართლის კოდექსი): თუ ლიკვიდატორი ან კომპანიის ხელმძღვანელი განზრახ აცხობს მცდარ ინფორმაციას კომპანიის ფინანსური მდგომარეობის შესახებ ან აფარებს ვალდებულებებს, ეს შეიძლება ჩაითვალოს თაღლითობად. მსგავსი ქმედებები სისხლის სამართლის კოდექსის მიხედვით არის დასჯადი და გულისხმობს სისხლის სამართლის პასუხისმგებლობას.

ყალბი დოკუმენტაციის შექმნა (სისხლის სამართლის კოდექსი): ლიკვიდაციის პროცესში მცდარი ფინანსური დოკუმენტების გამოყენება ან ანგარიშგებების გაყალბება სისხლის სამართლის კოდექსის მიხედვით დასჯადია. ასეთი ქმედებები კრედიტორების და სხვა მხარეების უფლებების დარღვევას იწვევს.

ქონების მითვისება ან გაფლანგვა (სისხლის სამართლის კოდექსი): კომპანიის აქტივების განზრახ დამალვა ან ვალდებულებების შესრულებისგან თავის არიდება ასევე სისხლის სამართლის დანაშაულად ითვლება და განსაზღვრულია საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის მიხედვით.

4. სასამართლო პრაქტიკა: საქართველოს უზენაესი სასამართლოსა და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილებები

საქართველოს უზენაესი სასამართლო არაერთ საქმეში ხაზს უსვამს კრედიტორთა უფლებების დაცვას ლიკვიდაციის პროცესში. საქმე №AS-3023-2020-ში სასამართლომ დაადგინა, რომ თუ ლიკვიდატორი ვერ უზრუნველყოფს აქტივების განაწილებას და ვალდებულებების შესრულებას, მას შეიძლება დაეკისროს პირადი პასუხისმგებლობა კრედიტორების მიმართ.

ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრაქტიკით დგინდება, რომ ლიკვიდაციის დროს კრედიტორთა უფლებების დარღვევა არღვევს ევროპის კონვენციის პირველი პროტოკოლის 1-ლი მუხლის მოთხოვნებს, რომლებიც იცავს საკუთრების უფლებებს. საქმე „Shchokin v. Ukraine“ ერთ-ერთი პრეცედენტული გადაწყვეტილებაა, რომელიც ცხადყოფს, რომ კრედიტორების უფლებების უგულებელყოფა შეიძლება სამართლებრივად გააქტიურდეს და სისხლის სამართლის პასუხისმგებლობა გამოიწვიოს.

5. განსხვავება შპს-ის გაუქმებასა და ლიკვიდაციას შორის

გაუქმება: ეს პროცედურა გულისხმობს შპს-ის იურიდიული პირის სტატუსის შეწყვეტას საჯარო რეესტრში და მის ამოღებას იურიდიული პირების რეესტრიდან.

ლიკვიდაცია: ლიკვიდაცია დაკავშირებულია კომპანიის ვალდებულებებისა და აქტივების სრულად განაწილებასთან, რაც გულისხმობს ფინანსური და სამართლებრივი საკითხების მოწესრიგებას და კრედიტორთა უფლებების დაცვას.

შპს-ის ლიკვიდაცია და გაუქმება რთული სამართლებრივი პროცესებია, რომლებიც სწორად განხორციელების შემთხვევაში კრედიტორებს და პარტნიორებს საშუალებას აძლევს, თავიდან აირიდონ სამართლებრივი და ფინანსური პრობლემები. ამ პროცესების დროს აუცილებელია ლიკვიდატორის და კომპანიის ხელმძღვანელობის კეთილსინდისიერება, რადგან პროცედურის დარღვევამ შეიძლება სისხლის სამართლის დანაშაულის საფუძველი შექმნას.

ლიკვიდაციის და გაუქმების პროცესში კრედიტორთა უფლებების დაცვა, აქტივების სწორად განაწილება და ვალდებულებების სრულად შესრულება საქართველოს კანონმდებლობით და სასამართლო პრაქტიკით მკაცრად არის რეგულირებული, ხოლო ამ ვალდებულებების დარღვევის შემთხვევაში კანონდამრღვევებს სისხლის სამართლის პასუხისმგებლობა შეიძლება დაეკისროს.

მოხარული ვარ, გაცნობოთ, რომ თბილისის საქალაქო სასამართლომ სრულად დააკმაყოფილა ადვოკატ ნათია ნაკაშიძის სარჩელი, რომელიც ნარდობის ხელშეკრულებას ეხებოდა. ადვოკატი ნათია ნაკაშიძე დავაში მას შენდეგ ჩაერთო, რაც მოპასუხემ, რუსეთის მოქალაქემ ავეჯის ხარისხი დაიწუნა და მოითხოვა მისი დემონტაჟი და ნივთების უკან წაღება.

სასამართლომ დაადგინა, რომ ყველა ვალდებულება სრულად შესრულდა ხელოსნების მიერ ხელშეკრულების შესაბამისად და მოპასუხის პრეტენზიები უსაფუძვლო იყო.

სასამართლომ ვალდებულება დააკისრა მოპასუხეს, სრულად გადაიხადოს შეკვეთის ღირებულება – 16580 ლარი, და დამატებით აუნაზღაუროს პროცესისა და ადვოკატის ხარჯები.

განსაკუთრებული მადლობა "ნაკაშიძე და პარტნიორების" ადვოკატებს განსაკუთრებისთ ადვოკატ ნათია ნაკაშიძეს, მათი დაუღალავი შრომისა და პროფესიონალიზმისთვის, ასევე უდიდესი მადლობა ღირსეულ მოსამართლე ლია ავალიშვილს, რომელმაც სამართლიანი და პროფესიონალური გადაწყვეტილება მიიღო.

ეს შემთხვევა კიდევ ერთხელ ადასტურებს, რომ სამართლიანობა ყოველთვის იპოვის თავის გზას.

გარდა ამისა, წესდებით, როგორც სადამფუძნებლო შეთანხმების ნაწილით შეიძლება გათვალისწინებული იქნეს დამატებით სხვა მონაცემებიც. სარეგისტრაციო მონაცემების კანონის მოთხოვნებთან შესაბამისობის უზრუნველყოფა მოიცავს სადამფუძნებლო დოკუმენტაციაში ცვლილებების შეტანას და ცვლილებების რეგისტრაციას, შესაბამისად, განსაზღვრული დოკუმენტების წარდგენის გარდა, მარეგისტრირებელ ორგანოს ასევე უნდა წარედგინოს სადამფუძნებლო შეთანხმება/წესდება ერთიანი კონსოლიდირებული დოკუმენტის სახით, რომელშიც ასახულია ყველა განხორციელებული ცვლილება.

ა(ა)იპ-ის სადამფუძნებლო შეთანხმების/წესდების სავალდებულო მონაცემები დადგენილია საქართველოს სამოქალაქო კოდექსით და „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონით. კერძოდ, სადამფუძნებლო შეთანხმება წესდებასთან ერთად უნდა შეიცავდეს სულ ცოტა შემდეგ მონაცემებს:

არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირის სახელწოდება;
არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირის საქმიანობის მიზანი;
არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირის იურიდიული მისამართი;
ყოველი დამფუძნებლის მონაცემებს (ფიზიკური პირის შემთხვევაში სახელი, გვარი, პირადი ნომერი, საცხოვრებელი ადგილის მისამართი, იურიდიული პირის შემთხვევაში საფირმო სახელწოდება საიდენტიფიკაციო კოდი, იურიდიული მისამართი);

და სხვა:

სრული ჩამონათვალი იხიეთ აქ:

1. არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირის რეგისტრაცია WORD FILE და PDF FILE

2. ა(ა)იპ-ის სადამფუძნებლო შეთანხმება წესდება - კორპორაციულად ორგანიზებული (პირველადი რეგისტრაცია) WORD FILE და PDF FILE

3. ა(ა)იპ-ის სადამფუძნებლო შეთანხმება წესდება - წევრობაზე დაფუძნებული (პირველადი რეგისტრაცია) WORD FILE და PDF FILE